Salon Secret – Brugge –

‘ Salon Secret ‘ de theatervoorstelling woensdag 9 mei 2018 in de Magdalenazaal ( MAZ ) opende de vraag naar de toeschouwers over hoe fout het eraan toe gaat in de wereld. En wat kunnen we eraan doen. Deze gezamenlijke samenwerking van Arsenaal / Lazarus met de Kopergieterij en Hof Van Eede dompelde ons onder in de revolutie. Verleden, heden, morgen, … de toekomst is gisteren gestart. Een vraag naar dialoog, interactie met het publiek. Onrechtvaardigheden in de wereld, op school, op het werk, … wat doe je eraan en wat zijn de gevolgen. Fragmentarische verwijzingen uit de geschiedenis, recentere voorvallen of komende. De vijf acteurs speelden een rol, speelden zichzelf, waarschuwden ons. Denk je na ?, reageer je ?, vlucht je ? Toneel in het toneel, publiek en geluidstechnici aansprekend. Geen verhaal met een begin en een einde, wanneer  is het toneel en wanneer is het echt. De manier hoe dit stuk opgebouwd is getuigde van enorm veel ingenieusiteit. Revolteren op het podium, naar elkaar, naar het publiek. Een mening hebben, kennis van zaken hebben.

“ … is het niet te moeilijk, spelen we niet te vlug ? “, werd er aan het publiek gevraagd. Ietwat kleinerend, uithalend naar het publiek van Ans : “ Ze moeten hun bek houden “. Over de menig van het publiek, ze hebben geen mening, zijn dom. Gespeeld of niet, revolterend was het zeker. Het benadrukken om de gsm’s uit te doen, geen foto’s te nemen, “… gsm’s uit, … en niet op vliegtuigstand “. Het gevoel bekeken te worden, achtervolgd te worden. Het publiek houdt hen in de gaten, … De nooduitgangen weten zijn, het verstoppen. Paranoia.

“ Zie je me ?, de man met de baard, … zie je me, in de spot staan,..”. Een andere man met een baard komt erbij, tn_IMG_0449en even later drie andere koppen verschijnen vanachter een rood doek. Het begin, allen zijn gekleed in diverse tenue’s die verwijzen naar verschillende revoluties. Ook het decor, kleine verwijzingen naar diverse tijden in de geschiedenis. De rode doeken, de stoel, een ouwe grammofoon, de touwen, de planken, tussen in een schmink kleedruimte, en een ketel die staat te dampen achteraan op een tafel. De revolutie kan beginnen. Geen broek willen dragen, soep uit een wijnglas drinken in plaats van uit een kom. De acteurs acteren als zichzelf, spelen een rol, spelen elkaar. Repeteren een stuk. Geven commentaar op elkaar. “ Dominique, je moet vlugger antwoorden “. Ze zijn salon revolutionairen, die je meetronen in het zwarte gat van de toekomst, en wij zijn hun zwart gat. Ze zien ons niet en toch wel. Ze voelen zich bekeken. Ideeën worden uitgewisseld tussen de verschillende karakters met hun eigen opvattingen over revolutie. Hoe organiseren, hoe reageren, wat ertegen doen. En ze slepen ons mee in hun spel. “ … zitten wij in het systeem, of zit het systeem in ons. Kunnen we ervan afstappen ?”. Het mijmeren in de tuin.tn_IMG_0465

Doorheen deze vertoning krijgen we fragmenten van ‘ De Stomme van Portici ‘, over het doofstomme vissersmeisje dat leidde tot de Belgische revolutie ( 1830 ). Over Jan Palach ( 1969 ), die zichzelf in brand stak als antwoord op de Praagse lente. Rosa Parks die weigerde haar zitplaats in een bus af te staan aan een blanke ( 1955 ) en die jaren later gelijk kreeg in haar strijd tegen rassen segregatie. Het bouwen van een muur. De gijzeling in het Russisch Doevrovka theater ( 2002 ) tijdens de vertoning van een musical. De ontzetting door het Russisch leger die gebruik maakte van gas die je niet ruikt. “ Was het echt, of niet, was dit gespeeld ? “, de eerste gedachten van de toeschouwers. “ Wat als wij de lichten in de zaal zouden uitdoen ?”.

En bij wie het allemaal begon, de eerste revolutionair. Sergei Netchajev, gestorven in zijn cel in 1882. Zijn publicatie in 1869 van ‘ Catechismus van de revolutie ‘. Een programma voor de meedogenloze vernietiging van maatschappij en staat. Zijn motto : Het doel heiligt de middelen. ( Lenin en Stalin gebruikten zijn methoden en ideeën later ).

En de soep borrelde verder in Café Bastion, de groente vakkundig onthoofd door een guillotine.

En werd even later aangeboden aan enkelen in het publiek. Ans verontschuldigde zich nog voor haar uitlatingen richting publiek.” Ik haat groepen,…”. Ze had geen zin vanavond. Een revolte net zoals het weigeren een broek te dragen.tn_IMG_0475 Toch nog een tweede gedicht voordragend staande op de tafel vooraan. Haar kat nog steeds met een gasmaker aan.

Een toost, onder de doeken met opschrift :

Maandag = vuurwerk                                                     Alle andere dagen

Dinsdag = feestverlichting                                                   ook revolutie

Woensdag = revolutie

Tijdens het spel klonk Russische muziek en liederen door de zaal die ons nog meer middenin het spel plaatste. Vermeldenswaard, een leuk dansje, … “ …dit kan nog lang doorgaan …”. En een pracht monoloog van Simon de Winne in kilt. Je kon een speld horen vallen in de zaal.

Dominque Collet, Simon De Winne, Günther Lesage, Joris Van Den Brande en Ans Van Den Eede kregen een daverend applaus

( van een jammer niet uitverkochte zaal ) na dit sterk staaltje toneel die ons 75’ iets meer geleerd had over wat revolutie is en wat ze teweegbrengt en eventueel hoe we kunnen anticiperen. Na de vertoning werd de rest van de soep aan de liefhebbers uitgeschonken in een wijnglas

en konden ze zo nog een woordje richten tegen de acteurs.